Έρευνα & Δημοσιεύσεις

Το Health + Resilience Institute συμβάλλει ενεργά στη διεθνή επιστημονική κοινότητα μέσω δημοσιεύσεων στους τομείς της ιατρικής, της δημόσιας υγείας και της ολοκληρωμένης φροντίδας υγείας. Η έρευνά μας αντικατοπτρίζει τη δέσμευσή μας στην τεκμηριωμένη πρακτική, την καινοτομία και τη συνεχή βελτίωση της εκπαίδευσης και της παροχής υπηρεσιών υγείας.

Tzigkounakis G., Brown J., & Georgiadis K. (2026). Journal of Integrative and Complementary Medicine.

Συστηματική ανασκόπηση πεδίου (scoping review) σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες PRISMA-ScR, η οποία χαρτογραφεί σε επίπεδο umbrella reviews σχετικά με μονοπαραγοντικές διατροφικές και φυτοθεραπευτικές παρεμβάσεις για κλινικά διαγνωσμένη κατάθλιψη σε ενήλικες. Οι αναζητήσεις στις βάσεις δεδομένων PubMed, PsycINFO, Scopus και Cochrane Library (2015–2025) εντόπισαν εννέα umbrella reviews που καλύπτουν τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, τη βιταμίνη D, τα προβιοτικά, το σαφράν, το υπερικό (St John’s wort), τον ψευδάργυρο και το φυλλικό οξύ. Συνολικά, τα τεκμήρια υποδεικνύουν πιθανές αντικαταθλιπτικές επιδράσεις και αποδεκτά προφίλ ασφάλειας για αρκετές παρεμβάσεις, αν και η επικάλυψη των πρωτογενών μελετών και η μεθοδολογική ετερογένεια περιορίζουν τη βεβαιότητα των συμπερασμάτων. Τα ευρήματα αναδεικνύουν ελπιδοφόρα αλλά ασυνεπή αποτελεσματικότητα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για τυποποιημένη αναφορά, συνεκτίμηση της αρχικής θρεπτικής κατάστασης και ενσωμάτωση οικονομικών αξιολογήσεων, ώστε να καθοριστεί με μεγαλύτερη ακρίβεια ο ρόλος αυτών των παρεμβάσεων στη διαχείριση της κατάθλιψης.

Georgiadis K, Tzigkounakis G, Giannakidis V, Douzenis A. (2026). Medical Acupuncture

Πιλοτική μελέτη εφικτότητας που διερεύνησε την εφαρμογή του ωτοβελονισμού για τη διαχείριση του στρες και του άγχους σε προσωπικό σωφρονιστικού καταστήματος που εργάζεται σε ψυχιατρική μονάδα υψίστης ασφαλείας. Δέκα μέλη του προσωπικού έλαβαν εθελοντικά εβδομαδιαίες συνεδρίες ωτοβελονισμού για έξι εβδομάδες, με χρήση του τυποποιημένου πρωτοκόλλου NADA. Οι μεταπαρεμβατικές συνεντεύξεις υπέδειξαν αντιλαμβανόμενες βελτιώσεις στο στρες, την ποιότητα ύπνου, τη συναισθηματική ρύθμιση και την ανθεκτικότητα απέναντι στους καθημερινούς επαγγελματικούς στρεσογόνους παράγοντες, ενώ η παρέμβαση αξιολογήθηκε ως εφικτή, καλά αποδεκτή και χωρίς ανεπιθύμητες ενέργειες. Τα ευρήματα υποστηρίζουν τη δυνατότητα ενσωμάτωσης του ωτοβελονισμού σε προγράμματα ευεξίας προσωπικού σωφρονιστικών δομών, αναδεικνύοντας παράλληλα την ανάγκη για μεγαλύτερες ελεγχόμενες μελέτες με ποσοτικά εργαλεία αξιολόγησης.

Tzigkounakis G., Simati K., Georgiadis K., Kostaridou V., Battersby P., Calvo S., Herrero P., Kuzdzal A., McEvoy J., Sánchez Milá Z., Velázquez Saornil J., Voight M., Wang T., Stefanakis M. (2026). Cureus, 18(1)

Μια επέκταση κατευθυντήριων οδηγιών αναφοράς βασισμένη σε συναίνεση, σχεδιασμένη για τη βελτίωση της διαφάνειας και της αναπαραγωγιμότητας των αναφορών περιστατικών dry needling (DN). Πραγματοποιήθηκε διφασική τροποποιημένη διαδικασία e-Delphi με 13 συμμετέχοντες αξιολογητές από επτά χώρες, συμπεριλαμβανομένων ειδικών συνδεδεμένων με επτά πανεπιστήμια, ενώ η αναφορά ακολούθησε την κατευθυντήρια οδηγία CREDES. Η συναίνεση οδήγησε σε 16 ειδικά για το DN στοιχεία αναφοράς που επεκτείνουν το CARE, καλύπτοντας την εξειδίκευση της θεραπείας, τη στοχευμένη ανατομική περιοχή, τις παραμέτρους βελόνας και διαδικασίας, την εμπειρία του κλινικού, καθώς και προαιρετική καθοδήγηση με απεικόνιση. Μετά την επίτευξη συναίνεσης, αναπτύχθηκε και δοκιμάστηκε ως προς τη χρηστικότητα ένα εργαλείο CARE-DN ανοικτής πρόσβασης, το οποίο επιτρέπει δομημένη κλινική τεκμηρίωση και εξαγωγή PDF συμβατού με CARE-DN, έτοιμου για υποβολή αναφοράς περιστατικού σε επιστημονικά περιοδικά. Διαθέσιμο στο care.healthandresilience.org.

Tzigkounakis G., & Brown J. (2026). Journal of Complementary and Integrative Medicine.

Αφηγηματική ανασκόπηση που αξιολογεί την πρόπολη ως υποψήφια επικουρική θεραπεία για τη νόσο COVID-19, συνθέτοντας μηχανιστικά, in silico, in vitro και κλινικά δεδομένα που δημοσιεύθηκαν μεταξύ Ιανουαρίου 2020 και Μαΐου 2025. Η ανασκόπηση συνοψίζει μελέτες μοριακής πρόσδεσης που αναφέρουν αλληλεπιδράσεις περισσότερων από σαράντα συστατικών της πρόπολης με βασικούς ιικούς και κυτταρικούς στόχους, καθώς και in vitro ευρήματα που υποδηλώνουν αναστολή της εισόδου και του πολλαπλασιασμού του ιού και μετριασμό της φλεγμονώδους σηματοδότησης. Τα πρώιμα κλινικά δεδομένα, συμπεριλαμβανομένων επτά μελετών και δύο αναφορών περιστατικών, υποδηλώνουν πιθανά οφέλη στη βαρύτητα των συμπτωμάτων και στη διάρκεια νοσηλείας, χωρίς αναφορά σοβαρών ανεπιθύμητων ενεργειών. Απαιτούνται μεγαλύτερες, τυχαιοποιημένες, ελεγχόμενες με εικονικό φάρμακο δοκιμές με τυποποιημένα και καλά χαρακτηρισμένα εκχυλίσματα πρόπολης, προκειμένου να επιβεβαιωθούν η αποτελεσματικότητα και η ασφάλεια.

Georgiadis K., Tzigkounakis G., Simati K., Tasios K., Michopoulos I., & Douzenis A. (2026). Healthcare, 14(1)

Συστηματική ανασκόπηση σύμφωνα με τις οδηγίες PRISMA για παρεμβάσεις γιόγκα σε σωφρονιστικά περιβάλλοντα, βασισμένη σε προεγγεγραμμένο πρωτόκολλο στο PROSPERO. Συμπεριλήφθηκαν δέκα μελέτες, δώδεκα δημοσιεύσεις και 1.815 έγκλειστοι συμμετέχοντες. Σε διαφορετικά μορφολογικά σχήματα παρέμβασης, η γιόγκα αποδείχθηκε εφικτή και αποδεκτή και συσχετίστηκε με μειώσεις στο ψυχολογικό στρες, τον θυμό και τα συμπτώματα που σχετίζονται με τραύμα, καθώς και με βελτιώσεις στη διάθεση, την αυτορρύθμιση και την ενσυνειδητότητα. Τα διαθέσιμα δεδομένα για γυναίκες και κορίτσια ήταν περιορισμένα, αλλά εμφανίζονται ενθαρρυντικά σε προγράμματα με τραυματο-ενημερωμένη προσέγγιση. Η μεθοδολογική ετερογένεια και η σύντομη περίοδος παρακολούθησης περιορίζουν την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων, υποστηρίζοντας την ανάγκη για μεγαλύτερες, καλά ελεγχόμενες μελέτες με τυποποιημένα εκβάσματα.

Simati K., Paraskeva A., & Tzigkounakis G. (2025). Cureus, 17(11)

Δομημένη ανασκόπηση της βιβλιογραφίας που περιλαμβάνει εξήντα επτά τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές σχετικά με μη φαρμακολογικές παρεμβάσεις φυσικοθεραπείας για το αυχενικό μυοπεριτονιακό σύνδρομο πόνου, δημοσιευμένες μεταξύ 2019 και 2025. Η μελέτη ανέδειξε συνεπείς και κλινικά σημαντικές βελτιώσεις με δομημένα προγράμματα άσκησης, ιδιαίτερα όταν συνδυάζονται με dry needling ή τεχνικές μυοπεριτονιακής απελευθέρωσης, ενώ τα πολυπαραγοντικά πρωτόκολλα υπερείχαν γενικά έναντι των μονοθεραπευτικών προσεγγίσεων. Συμπληρωματικές μέθοδοι όπως η ESWT, η TECAR, το λέιζερ, το TENS και τα μικρορεύματα παρουσίασαν θετικά αλλά ετερογενή αποτελέσματα, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για τυποποιημένες, ελεγχόμενες με εικονική παρέμβαση μελέτες με μεγαλύτερη διάρκεια παρακολούθησης, προκειμένου να διευκρινιστεί η μακροπρόθεσμη αποτελεσματικότητα και η σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας.

Georgiadis, K., & Tzigkounakis, G. (2025). Acupuncture in Medicine, 43(4)

Η εργασία αυτή καταγράφει μία περίπτωση πλήρους ύφεσης πρωτοπαθούς υπεριδρωσίας μετά από εφαρμογή ωτοβελονισμού με το πρωτόκολλο NADA, αναδεικνύοντας τη νευροφυσιολογική βάση της ωτοθεραπείας μέσω διέγερσης του πνευμονογαστρικού νεύρου.

Tzigkounakis G., Simati K., & Georgiadis K. (2025). Cureus, 17(9)

Αφηγηματική ανασκόπηση που διερευνά τις νευροβιολογικές, ψυχολογικές και κλινικές διαστάσεις του φαινομένου του placebo, ενσωματώνοντας δεδομένα από τη φυσικοθεραπεία, την αποκατάσταση, την ψυχιατρική και τη συμπληρωματική ιατρική. Η εργασία συνθέτει τις σύγχρονες θεωρίες σχετικά με την προσδοκία, τη μάθηση και τους μηχανισμούς κλασικής εξαρτημένης μάθησης (conditioning) και συζητά τις ηθικές και κλινικές προεκτάσεις της χρήσης του placebo στο πλαίσιο της τεκμηριωμένης πρακτικής.

Tzigkounakis, G., & Brown, J. (2025). Journal of Clinical and Translational Research, 11(3)

Πρωτόκολλο τυχαιοποιημένης, τριπλά τυφλής, κλινικής δοκιμής τριών ομάδων σε νοσηλευόμενους ασθενείς με COVID-19, που αξιολογεί εκχύλισμα ελληνικής πρόπολης τύπου λεύκας ως επικουρική θεραπεία στην καθιερωμένη φροντίδα. Ο σχεδιασμός της μελέτης (n=441, τρεις ομάδες: πρόπολη, placebo, καθιερωμένη φροντίδα) και τα καταληκτικά σημεία περιγράφονται αναλυτικά. Κύρια καταληκτικά σημεία είναι ο χρόνος αρνητικοποίησης της RT-PCR και η διάρκεια νοσηλείας. Δευτερεύοντα καταληκτικά σημεία είναι η θερμοκρασία σώματος, η βαρύτητα του βήχα, το LCQ και η ασφάλεια, παράλληλα με την εφαρμογή μεθοδολογικών προτύπων. Συντάχθηκε σε συνεργασία με τον Καθηγητή Dr. J. Brown, University of Surrey, UK.